πηγή Political στον Κώστα Ζαφειρίου
Εκεί που το Ιόνιο πέλαγος συναντά την Ηλεία, ορθώνεται η Ιερά Μονή Παναγίας Σκαφιδιάς, το αρχαιότερο μοναστήρι του νομού με ρίζες από τον 10ο αιώνα. Η γυναικεία Μονή αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου, που πανηγυρίζει τον Δεκαπενταύγουστο και αποτελεί το επίκεντρο των θρησκευτικών εκδηλώσεων, ξεχωρίζει για την μοναδική στην Ελλάδα οχυρωματική αρχιτεκτονική του μεσαιωνικού πύργου της, τους κυλινδρικούς προμαχώνες του και την κρυφή, κινητή γέφυρα.
Χιλιάδες πιστοί επισκέπτονται με βαθιά κατάνυξη και φέτος την ιστορική Μονή, που ανήκει στην Ιερά Μητρόπολη Ηλείας, για να προσκυνήσουν την θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Σκαφιδιώτισσας. Στην αποκλειστική της συνέντευξη στην «Political», η 50χρονη σεβαστή Ηγουμένη της μονής, Γερόντισσα Μακαρία, που διακονεί την Παναγία Σκαφιδιάς 32 χρόνια, ανοίγει την καρδιά της. Μιλά για το θείο δέος που αποπνέει το «Πάσχα του καλοκαιριού», την θαυματουργή εικόνα, το Αγίασμα που αναβλύζει, τα ανεκτίμητα κειμήλια, την πνευματική αποστολή της αδελφότητας, αλλά και τον διαρκή αγώνα προκειμένου να κρατηθεί άσβεστη η ιερή αυτή παρακαταθήκη στους σύγχρονους, ταραγμένους καιρούς.
«Απάνεμο λιμάνι κάθε πονεμένου»
-Με αφορμή την Θεομητορική εορτή, πλήθος προσκυνητών κατακλύζει το μοναστήρι σας. Όταν μια οικογένεια σάς επισκέπτεται , ποια είναι τα συχνότερα προβλήματα και οι ανησυχίες που μοιράζεται μαζί σας; Ποιους λόγους παρηγοριάς τούς προσφέρετε για να απαλύνετε τον πόνο τους και ποιες πνευματικές συμβουλές τούς δίνετε για να ενισχύσετε την πίστη και την ελπίδα τους;
Είναι πάρα πολλά δυστυχώς τα προβλήματα που φθάνουν από οικογένειες στην εποχή μας στη Μονή. Αυτό που δυστυχώς ακούμε είναι πολλές ασθένειες και κυρίως σε νέες ηλικίες. Γενικά υπάρχουν θέματα στους ανθρώπους αλλά προστρέχουν στην Παναγία οι άνθρωποι. Προστρέχουν στην Εκκλησία και αυτό είναι παρήγορο. Γιατί ερχόμενοι εδώ και ατενίζοντας το πρόσωπο της Παναγίας, με την ιλαρότητα, με την ταπείνωσή της, με τη χάρη της, έχεις τη δυνατότητα να δώσεις στον κόσμο τα εφόδια που χρειάζονται. Είναι πολύ παρήγορο που ο κόσμος στρέφεται προς την πίστη και προσπαθούν να βρουν εκεί παρηγοριά και κουράγιο.
Η Παναγία είναι ο πιο κοντινός μας Άγιος γιατί είναι πάρα πολύ Γοργοεπήκοος, ακούει τις προσευχές πολύ γρήγορα, συμπονάει τον κόσμο.
Ξέρουμε από Πατέρες ότι η Παναγία μας γονατίζει καθημερινά και προσεύχεται για όλο τον κόσμο και τρέχει παντού. Οπότε όλοι αυτό που καλούν και φωνάζουν είναι «Παναγία μου!» Οπότε βλέπουμε με πολλή συγκίνηση τον κόσμο να έρχεται στην γιορτή της Παναγίας, βλέπουμε ανθρώπους που η Παναγία να τους έκανε κάποιο θαύμα να έρχονται γονατιστοί, να είναι ματωμένα τα γόνατά τους από αυτή την προσπάθεια και μας συγκινεί ιδιαίτερα που βλέπουμε τον κόσμο να έρχεται στη Χάρη Της και να προσκυνά. Εμείς προτρέπουμε όλους τους πιστούς να εναποθέτουν κάθε πόνο και δυσκολία στην ανοιχτή αγκάλη της Μητέρας μας, που ακούει κάθε κρυφό στεναγμό. Να μιμηθούν την ταπείνωση, την υπομονή και τη σιωπή Της στις δοκιμασίες της ζωής, νικώντας τον εγωισμό με αμοιβαία συγχώρεση. Φεύγοντας από το μοναστήρι, τους παρακαλούμε να μεταφέρουν αυτή την ειρήνη στο σπίτι τους. Τους καλούμε να ανάψουν το καντήλι, να προσευχηθούν και να κρατήσουν ζωντανή την πνευματική ζωή μέσα από τα Μυστήρια. Η Παναγία Σκαφιδιώτισσα είναι το απάνεμο λιμάνι κάθε πονεμένης ψυχής.
-Η Παναγία η Σκαφιδιώτισσα είναι το ιερότερο σύμβολο της Μονής. Πείτε μας λίγα λόγια για την εικόνα.
Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, φιλοτεχνημένη πριν από περίπου 400 χρόνια, αποτελεί το πολυτιμότερο κειμήλιο της Μονής. Η πρώτη, αυθεντική βυζαντινή εικόνα της Παναγίας έχει χαθεί μέσα στο πέρασμα των αιώνων. Η ιερή εικόνα είχε εντοπιστεί από ψαράδες της περιοχής να επιπλέει στη θάλασσα μέσα σε μια σκάφη, γεγονός που χάρισε το όνομα τόσο στο μοναστήρι όσο και στην ευρύτερη περιοχή.
«Το χαμένο Αγίασμα και ο Άγιος Πορφύριος»
-Γερόντισσα προηγουμένως μιλήσατε για θαύματα. Θεωρείτε θαύμα και το γεγονός που έχει συγκινήσει την κοινωνία της Ηλείας και αφορά στο Αγίασμα που μετά από μισό αιώνα αναβλύζει και πάλι σε χώρο της Μονής;
Κατ’ αρχάς να επαναλάβω ότι θαύματα γίνονται καθημερινά και πάρα πολλά και πρέπει να έχουμε τα μάτια μας ανοιχτά και να τα παρακολουθούμε. Γιατί μας δείχνει πάρα πολλά θαύματα ο Θεός
Εδώ στο Μοναστήρι μας λοιπόν επιτελείται εδώ και λίγους μήνες ένα άλλο θαύμα. Πρόκειται για το Αγίασμα που αναβλύζει ξανά από τη γη μετά από πολλά χρόνια, πάνω από 50, στο ίδιο σημείο μέσα στον περίβολο της Μονής και βλέπουμε θαύματα με το αγίασμα αυτό.
Το αγίασμα προϋπήρχε, το γνωρίζαμε από τους Πατέρες , από μαρτυρίες των κατοίκων, αλλά κάποια στιγμή σταμάτησε. Τώρα μετά από 50 και πλέον χρόνια αναβλύζει ξανά στο ελαιοστάσιο στον περίβολο της Μονής. Εμείς το ανακαλύψαμε τον περασμένο Φεβρουάριο ότι έχει αναβλύσει και πρόσφατα ξεκινήσαμε τις εργασίες για να το κάνουμε προσβάσιμο στον κόσμο.Εγώ είχα κάνει ένα πείραμα θα έλεγα για να διαπιστώσω εάν το νερό που ανέβλυζε ήταν Αγίασμα.
-Στο σημείο που αναβλύζει σήμερα Αγίασμα υπήρχε παλαιότερα κάποια ένδειξη;
Είναι σημαντικό να σας πω ότι πέσαμε ακριβώς στο σημείο που είχε υποδείξει ο Άγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης, γνωστός και για το διορατικό και ιαματικό του χάρισμα, στην μακαρισή Γερόντισσά μας όταν είχε πάει να τον συναντήσει. Η μακαριστή είχε δει υγρασία στο σημείο που σήμερα αναβλύζει το Αγίασμα, αλλά δεν έδωσε τη δέουσα σημασία. Στην επίσκεψή της στον Άγιο Πορφύριο και αφού της έπιασε τον σφυγμό όπως έκανε ο Άγιος σε όλους όσοι τον επισκέπτονταν, της είπε ότι ήταν το αγίασμα η υγρασία που βρήκε και μάλιστα της υπέδειξε και το σημείο όπου είχαν οι Πατέρες το αρχικό πηγάδι.
Βλέπουμε ότι η Παναγία μας οδηγεί εκεί που πρέπει. Και ήταν πραγματικά θαυμαστό γιατί αυτό που βλέπαμε εμείς να βγαίνει ήταν μια φυσιολογική ροή αλλά στη συνέχεια ανέβλυζε από τρεις πηγές με μεγάλη ένταση.
- Γερόντισσα ο Πύργος της Ιεράς Μονής αποτελεί ένα από τα πιο εντυπωσιακά, ιδιόμορφα αρχιτεκτονικά μνημεία της Πελοποννήσου, με μια οχυρωματική τεχνοτροπία που δεν απαντάται αλλού στον ελλαδικό χώρο.
Όντως είναι μοναδικό το κτίσμα αυτό του πύργου που έχουμε στην Ιερά Μονή. Είναι του 10ου αιώνος και σύμφωνα με τους ειδικούς δεν υπάρχει αλλού στην Ελλάδα τέτοιο κτίριο. Είναι πράγματί μοναδικό. Η ιδιαιτερότητα του πύργου έγκειται στον έντονα δυτικότροπο, μεσαιωνικό χαρακτήρα του, ο οποίος θυμίζει μικρογραφία κάστρων της Δυτικής Ευρώπης. Έχει χτιστεί από τους ενετούς και ο βασικός του ρόλος ήταν για την άμυνα της Μονής.
-Το μοναστήρι αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα καταφύγια και ορμητήριά του στην Ηλεία κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821.
Σωστά. Εδώ έχουν διαδραματιστεί πάρα πολλά γεγονότα, επί τουρκοκρατίας κυρίως, εφόσον αυτό αποτελούσε το στρατηγείο των οπλαρχηγών. Ήταν εδώ οι Κολοκοτρωναίοι και οργάνωναν τον αγώνα για όλη την Ηλεία. Εδώ φυλάσσεται το καρυοφύλλι του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη που είχε πολεμήσει εδώ με τους Πατέρες, διότι, ως γνωστόν, το μοναστήρι ήταν αρχικά ανδρικό – το 1970 μετατράπηκε σε γυναικείο με τη γερόντισσά μας, τη μακαριστή γερόντισσα Μακαρία. Η συμβολή των Πατέρων ήταν πάρα πολύ μεγάλη στον αγώνα και έχουμε πολύ βασικά κειμήλια εδώ όπως το λάβαρο που χρησιμοποιήθηκε στην Επανάσταση και εικάζεται ότι είναι ένα από τα πέντε λάβαρα που διανεμήθηκαν στην Ελλάδα για να ξεκινήσει ο Αγώνας.
Οι «Λοκατζήδες του Θεού»
-Γερόντισσα, ποια είναι η πραγματική προσφορά των μοναχών και των μοναζουσών;
Οι μοναχοί και οι μονάζουσες κατά τον Άγιο Παίσιο είναι οι «Λοκατζήδες του Θεού». Είναι οι Ειδικές Δυνάμεις. Η ζωή των μοναχών και των μοναζουσών είναι όπως και των Λοκατζήδων, πολύ δύσκολη. Οι καταδρομείς θυσιάζουν πράγματα, έτσι κι εμείς θυσιάζουμε πράγματα της ζωής, κοσμικά πράγματα, για να είμαστε εδώ και να είμαστε στην πρώτη γραμμή. Γιατί ότι και να συμβεί οι μοναχοί θα είναι στην «πρώτη γραμμή».
Δεν κάνουμε κοινωνικό έργο με την παραδοσιακή έννοια, αλλά «βομβαρδίζουμε» τον διάβολο με την αδιάλειπτη προσευχή και τη σκληρή άσκηση, ανοίγοντας τον δρόμο για τους υπόλοιπους.
Τελειώνοντας τη συζήτησή μας θέλω να απευθυνθώ στους αναγνώστες της «Ρ» και να πω ότι η εορτή της Παναγίας μας, του «Πάσχα του καλοκαιριού», γεμίζει τις καρδιές μας με ελπίδα και πνευματική αγαλλίαση. Η Υπεραγία Θεοτόκος αποτελεί το σταθερό καταφύγιο και τη μεσίτρια όλων μας προς τον Κύριο. Εύχομαι σε όλους τους αναγνώστες ολόψυχα η κραταιά προστασία Της να σκέπει εσάς και τις οικογένειές σας, χαρίζοντας υγεία, ειρήνη και ακλόνητη πίστη. Χρόνια πολλά, ευλογημένα και φωτισμένα!